Í Bauga Chica héraðinu í Perú hefur vopnaður armur ríkissins eytt síðustu dögum við það að fremja þjóðarmorð; löglegt þjóðarmorð. Eftir skipunum Alans Garcia, forseta Perú, hafa nú upp undir 100 hundruðir innfæddir frumbyggjar norður Amasonsvæðisins verið myrtir af lögreglunni. Á þyrlum flýgur valdið yfir fólki og sínir því afl sitt. Með vélbyssur að vopni kennir lögreglan fólkinu hvað réttlæti þýðir.

Frá því í Apríl hefur fólkið mótmælt stefnu stjórnvalda hvað náttúruauðlindir svæðisins varðar. Með lagasetningum hefur erlendum námu- og olíufyrirtækjum verið gerður greiður aðgangur að landsvæðinu. Auðvitað; peningur vegur þyngra en líf. Eins og alltaf.

Og að sjálfsögðu veitir fólkið harða mótspyrnu.

Fjölmiðlar – íslenskir jafnt sem erlendir – keppast við að ýta undir málstað lögreglunnar með því að kalla þjóðarmorðið ,,átök“ milli lögreglu og frumbyggja; með því að segja það óvíst hver byrjaði og þar fram eftir götunum. Eins og það skipti megin máli. Átökin eru til staðar. Og þau eru til staðar vegna þess að verið er að kúga frumbyggjana. Hvor kastaði fyrsta steininum – lögregla eða manneskja – er óþörf spurning. Hvers vegna skyldi valdlaust fólk einungis beita sér í sjálfsvörn? Hvers vegna ekki að ráðast á hin kúgandi öfl? Mölva þau í spað?

Nokkrir fjölmiðlar segja átökin hafa byrjað eftir að lögreglan reyndi að leysa upp mótmæli fólksins. Bjóst þá einhver við því að fólkið myndi bara víkja á brott í rólegheitum og bjóða valdníðslunni heim enn einu sinni?

Verið er að valta yfir land þeirra og menningu fyrir framgang kapítalismans. Það er ekki ólíklegt að yfirvöld haldi því fram að árásirnar séu gerðar í ,,atvinnuskapandi“ tilgangi, ef ekki til að auka hagvöxt og hagsæld. Eins og Kárahnjúkavirkjun, muniði? Svo þarf að losna við þess frumbyggja því þeir eru fyrir. Jú, eða þá nútímavæða fólkið; kenna þeim að segja eitthvað annað en ,,húgga búgga!“ Kenna þeim að finna sársaukann og ógeðið sem þessari menningu fylgir.

Á sama tíma gengur nígerski herinn berserksgang. Aftur eru fórnarlömbin valdlausir einstaklingar og aftur er ástæðan barátta um land. Aftur ætlar ríkisstjórn sem þykist vinna fyrir hag fólksins, þegna sinna, að rústa landi þess og leggja stórri monnímaskínu rauðan dregil að því svæði sem fyrirtækinu hentar. Og í þetta sinn ætla yfirvöld sér reyndar ekkert; þau eru löngu búin að valta yfir fólk og jörð. Óshólmarnir við ánna Níger eru þegar undirlagðir olíuframleiðslu.

Árásirnar eru réttlættar, sagðar vera eðlileg viðbrögð hersins við upprisu fólksins á svæðinu; fólks sem missir ekki einungis lands sitt undir mengandi framleiðslu og þar af leiðandi missir það alveg – heldur fær ekkert í staðinn. Og aumingja herinn þarf bara að verjast, er það ekki? Skotmörk hersins eru hverjir sem er. Ástæðan er sögð vera hópur uppreisnarmanna sem berst fyrir frelsun óshólmanna. Þar, á sárfátkæku og kúguðu svæði, fer stærstur hluti olíuframleiðslu Nígeríu fram, en landið er einn helsti olíframleiðandi heims.

Og þá að þraut dagsins. Nefnið eitt olíufyrirtæki sem starfar hér á landi og á þátt í ofbeldi, umhverfisspjöllum og morðum í Nígeríu… Shell! Já, Shell sem ræktar skóga og styrkir góðgerðamál. Já, Shell sem stóð að olíuverðsamráðinu. Já, Shell sem keyrandi neytendur lands og óþjóðar versla við á hverjum degi og finna nákvæmlega ekkert athugavert við það.

Og þá að spurningu dagsins: Eru þá tengsl milli þess sem er að gerast hér á Íslandi og því sem er að gerast í Nígeríu? Hafa viðskipti fólks við Shell hér eitthvað með árásir nígerska hersins að gera? Á uppreisn fólksins við Níger rætur sínar að rekja til menningarinnar sem hér ræður öllu og breiðist eins og faraldur um gjörvallan hnöttinn. Spyr sá sem veit, en vill ekki trúa.

Shell borgar ekki bara fyrir skógrækt og grænþvott í Vesturheimi heldur borgar til að mynda hermönnum fyrir að berja á uppreinsarmönnum í Nígeríu. Og ekki bara uppreisnarmönnum heldur hverjum sem í vegi fyritækisins verður (ekki að það væri nokkru betra ef aðeins væri barið væri á þeim sem þora og geta staðið upp gegn ofureflinu…). Shell borgar hermönnum fyrir að kveikja í þorpum og limlesta börn. Rithöfundurinn og aktívistinn Ken Saro Wiwa er eitt af Shell-styrktum fórnarlömbum hersins; þaggaður niður og að lokum drepinn.

Shell var nýlega dregið fyrir dómstóla í New York fyrir glæpi gegn mannkyni en borgaði sig út úr réttarhöldunum. Aðstandendur Ken Saro Wiwa þáðu ölmusu frá fyrirækinu og féllu þess vegna frá málsókn. Hver veit hvað hefði orðið um þau ef þau hefðu látið málið halda áfram?

Svona er þetta alltaf og svona verður þetta alltaf á meðan fólk samþykkir yfirvöld. Svona verður þetta áfram í þriðja heiminum og svona verður þetta hér á landi þegar einkavæða á auðlindirnar og þegar (ef þá loksins) fólk stendur upp og beitir sér og líkama sínum til þess að spyrna á móti kapítalistunum; þegar Alþjóða Gjaldeyrissjóðurinn kreftst þess að skilmálum sínum verði fylgt eftir.

Svona var þetta í Bólivíu þegar allt vatn, þ.m.t. regnvatnið, var einkvætt og selt til Becthel. Já, Becthel, fyrirmyndarfyrirtækisins sem byggði hagvaxtarálverið á Reyðarfirði og hlaut Kuðunginn, Shell-styrkta viðurkenningu umhverfisráðuneytisins, úr höndum góðærisstjórnarinnar.

Kapítalisminn vegur peninga ofar lífi. Þess vegna er lífum fórnað fyrir gróða. Þess vegna hóf Coca Cola framleiðslu á Fanta til að selja í Þýskalandi nasimans. Þess vegna fer álframleiðsla fram með kolum og kjarnorku á skattfrjálsu svæði í Suður-Afríku á sama tíma og rafmagn er tekið af fólki sem ekki borgar einkavæddri systur Landsvirkjunnar, Eskom, síhækkandi orkuprís. Þess vegna fer tungumálum fækkandi. Þess vegna fer menningarkimum fækkandi. Þess vegna er eðlilegt líf í samhljómi við náttúrulega umhverfið, í algjörri útrýmingarhættu.

Er einhver ennþá í vafa um hvort það sé eitthvað að þesarri menningu?

Og er einhver sem ennþá hvetur til þess að andófið sé friðsamt?